Màu phân của trẻ sơ sinh: ghi lại thế nào và khi nào cần gọi bác sĩ

Những lần đi ngoài đầu tiên là phân su: đặc, dính và rất sẫm — đen hoặc xanh đen. Trong vài ngày sau, khi sữa về, phân thường nhạt dần và lỏng hơn. Phân của bé bú mẹ hay được tả là vàng như mù tạt, mềm và lợn cợn; phân của bé bú sữa công thức thường đặc hơn một chút, màu vàng, vàng nâu hoặc nâu nhạt. Phân hơi xanh cũng hay gặp.

Số lần đi ngoài mỗi ngày cũng khác nhau nhiều giữa các bé, nhất là khi việc bú mẹ đã ổn định. Bác sĩ hoặc nữ hộ sinh sẽ cho bạn biết họ muốn thấy gì ở tuổi của bé; số tã trong tuần đầu là một phần để họ đánh giá bé bú có đủ không — xem thêm bài về cách biết bé bú đủ sữa.

Vì khoảng bình thường rất rộng, một chiếc tã lạ thường ít quan trọng hơn một thay đổi kéo dài, hoặc một màu nằm trong danh sách ngắn dưới đây.

Các hướng dẫn y tế công cộng và bệnh viện nhi đều nêu riêng vài màu không bao giờ nên đợi đến lần khám định kỳ:

• Phân bạc màu, trắng như phấn, xám, màu đất sét, hoặc vàng rất nhạt — nhất là khi da hay lòng trắng mắt của bé vàng, hoặc nước tiểu sẫm màu. Đây có thể là dấu hiệu của bệnh gan như teo đường mật bẩm sinh, bệnh cần được phát hiện và xử trí sớm. Một số nước như Nhật Bản, Đài Loan phát cho ba mẹ thẻ màu phân để so trong những tháng đầu; nếu nơi bạn sinh có phát thẻ này, hãy giữ nó cùng cuốn nhật ký.
• Phân có vệt đỏ hoặc có máu, hoặc phân đen sau khi đã hết phân su.

Nếu thấy một trong những điều trên, hãy gọi bác sĩ hoặc đưa bé đến cơ sở y tế ngay trong ngày và cho họ xem ảnh. Đừng đợi xem tã sau có khác không. Nếu bé đồng thời trông không khoẻ — ngủ li bì, mềm oặt, bú kém, hay khó thở — hãy gọi cấp cứu 115.

Màu trên tã rất khó nhìn vào ban đêm và rất dễ nhớ sai. Vài thói quen giúp ghi chép đáng tin hơn:

1. 1Nhìn dưới ánh sáng ban ngày hoặc đèn trắng bình thường, đừng nhìn dưới đèn ngủ vàng mờ.
2. 2Dùng những so sánh ai cũng hiểu: “vàng mù tạt”, “vàng nhạt như bơ”, “xanh rêu”, “nâu nhạt”, “nhạt hơn hôm qua”.
3. 3Ghi điều bạn thấy, đừng ghi điều bạn nghĩ nó có nghĩa. “Xám, gần như trắng” là thông tin có ích; “trông ổn” thì không.
4. 4Thêm độ đặc: lợn cợn, mềm, lỏng, toàn nước, đặc, vón viên, có nhầy.
5. 5Ghi lượng ước chừng và những gì khác bạn để ý — một vệt đỏ, mùi khác hẳn mọi khi, hay tã chỉ ướt.

Nên, nếu thấy điều gì khác thường. Ảnh chính xác hơn mọi lời tả, và bác sĩ, điều dưỡng đã quen được cho xem những tấm ảnh như vậy. Chụp gần cửa sổ hoặc dưới đèn trắng, không dùng bộ lọc, để lộ một góc tã trắng làm nền so sánh.

Cất những ảnh này vào một album riêng để chúng không lẫn vào ảnh gia đình, và xoá đi khi đã dùng xong. Ghi giờ chụp vào nhật ký để đối chiếu với cữ bú trước đó.

Thêm một cột Tã vào nhật ký bú, hoặc ghi một danh sách riêng nếu tiện hơn. Mỗi lần thay một dòng:

• Giờ.
• U là ướt, B là bẩn, UB là cả hai.
• Với tã bẩn: màu tả bằng lời, độ đặc, và chữ “ảnh” nếu bạn có chụp.

Cuối ngày, đếm số tã ướt và tã bẩn. Trong tuần đầu, con số này thường là điều nữ hộ sinh hay bác sĩ hỏi đầu tiên, và phần ghi màu là điều họ hỏi tiếp theo.

Nếu hai người cùng thay tã, hãy giữ một danh sách ở một chỗ — tờ giấy trên bàn thay tã, hoặc một ghi chú chia sẻ trên điện thoại — để không đếm trùng hay bỏ sót.

Màu chỉ là một phần. Khi gọi, bạn nên có sẵn:

• Thay đổi bắt đầu từ lúc nào, và có kéo dài không.
• Bé bú thế nào, và số tã mấy ngày gần đây.
• Da hoặc lòng trắng mắt có vàng không, nước tiểu trong hay sẫm.
• Thuốc hoặc vitamin bé đang dùng, và món mới nếu bé đã ăn dặm.
• Những tấm ảnh bạn đã chụp.

Hãy tin vào trực giác. Bạn không cần một cuốn nhật ký hoàn hảo mới được gọi; bạn cần gọi khi thấy có gì đó không ổn.

Trong Baton, ghi một lần thay tã chỉ là một chạm: Ướt, Bẩn hoặc Cả hai. Nhấn giữ để thêm màu nếu muốn — vàng, vàng mù tạt, xanh lá, nâu, đen, đỏ, hoặc nhạt/trắng — và sửa giờ. Màu được ghi đúng như bạn chọn để cho bác sĩ xem; Baton không diễn giải màu và không bao giờ nói một chiếc tã là bình thường hay không.

Lịch sử liệt kê mọi lần thay tã kèm giờ và người ghi, biểu đồ 7 ngày đếm số tã ướt và tã bẩn mỗi ngày, và ba mẹ cùng ghi vào một lịch sử qua iCloud của chính mình, nên lần thay tã lúc 3 giờ sáng đã hiện sẵn trên máy người kia. Xuất CSV miễn phí.

Baton sắp có trên App Store cho iPhone và iPad — không tài khoản, không quảng cáo, không phân tích hành vi. Baton không đính kèm ảnh vào lần thay tã, nên ảnh chụp để cho bác sĩ xem cứ để trong app Ảnh của điện thoại.